Трэніровачны тэст па беларускай мове
Список вопросов теста
Вопрос 1
Адзначце словы, у якіх на месцы пропуску трэба пісаць літару а:
Варианты ответов
- ш_ўкакамбінат
- тэнд_р
- р_цэнзія
- ш_ргацець
- шкл_выраб
Вопрос 2
Адзначце словы, у якіх на месцы пропуску трэба пісаць літару е:
Варианты ответов
- л_сніцтва
- л_апард
- н_ мог
- музе_знавец
- п_ціграннік
Вопрос 3
Адзначце прыклады з правільным напісаннем падкрэсленых у словах літар у//ў:
Варианты ответов
- апавяданне Ўладзіміра Караткевіча
- аукцыён
- ехаць у Мінск
- ішоў у школу
- у вёсцы, ў горадзе
Вопрос 4
Адзначце словы, у якіх на месцы пропуску трэба пісаць мяккі знак:
Варианты ответов
- танюсен_кі
- чыйс_ці
- сур_ёзнець
- прос_біт
- сем_
Вопрос 5
Адзначце словы, у якіх на месцы пропуску трэба пісаць дзве пададзеныя ў дужках літары:
Варианты ответов
- ка_ерцыя (мм)
- збо_а (жж)
- абстаўле_ы (нн)
- а_зелены (дд)
- бо_а (нн).
Вопрос 6
Адзначце правільна напісаныя словы:
Варианты ответов
- шчымлівы
- справавоцкі
- самасвал
- сакавіцкі
- пражскі
Вопрос 7
Адзначце словы, якія ў сваім саставе маюць суфікс -н-
Варианты ответов
- пасыльны
- пасыпанне
- наждачны
- трэснуць
- каменне
Вопрос 8
Адзначце назоўнікі, якія ў форме роднага склону адзіночнага ліку маюць канчатак –а:
Варианты ответов
- асфальт
- дзяцел
- Навагрудак
- туман
- блакіт
Вопрос 9
Адзначце словы, якія трэба пісаць праз злучок:
Варианты ответов
- (агра) горад
- (паў) слова
- (музыкант) фалькларыст
- (буд) трэст
- (чалавека) дзень
Вопрос 10
Адзначце словы, якія трэба пісаць праз злучок:
Варианты ответов
- (вакальна) сімфанічны
- (двух) кратны
- (жаўта) крылы
- (лілова) сіні
- (між) гародні
Вопрос 11
Адзначце прыметнікі, якія не ўтвараюць формы ступеней параўнання:
Варианты ответов
- дзіравы
- камяністы
- новы
- доўгачаканы
- стройны
Вопрос 12
Адзначце дзеясловы, якія ў форме другой асобы адзіночнага ліку цяперашняга або будучага простага часу маюць канчатак -ыш (-іш):
Варианты ответов
- замарудзіць
- знайсці
- крапіць
- легчы
- малоць
Вопрос 13
Адзначце дзеясловы, якія ў неазначальнай форме маюць суфікс -ва-:
Варианты ответов
- абжываю
- танцую
- умацоўваю
- разыгрываю
- падкрэсліваю
Вопрос 14
Адзначце сказы, у якіх выдзеленыя словы трэба пісаць разам:
Варианты ответов
- Хата стаяла воддаль ад сяла і трохі (ў) баку.
- Гарачыня не спала і (пад) вечар.
- Грыбаед (без) ахвоты даядаў з чыгунка бульбу.
- Данік заплакаў не ўголас, а (па) мужчынску ціха.
- Добраму вучыся (з) малку.
Вопрос 15
Адзначце сказы, у якіх не, ні з выдзеленымі словамі трэба пісаць разам:
Варианты ответов
- Быў (не) вялікі марозік.
- Гэта было (не) вывучанае, а толькі прачытанае правіла.
- Заходзіў Іван да суседа, каб падзяліцца сваім вынашанымі і нікому яшчэ (не) расказанымі думкамі.
- Каля лодкі яшчэ (ні) кога не было.
- Адным канём усё поле (не) аб’едзеш.
Вопрос 16
Адзначце сказы, у якіх правільна ўжыты падкрэсленыя часціцы не, ні:
Варианты ответов
- На полі не збожжа, не травы.
- Хіба ж ні міл і час такі, на схіле лецейка, пад восень, калі па верасах між сосен пачнуць расці баравікі?
- Хлеб плячэй не горбіць.
- Агранома хваляць не за белыя рукі.
- Як бы мы не пастарэлі, няхай і летам, і зімой юнацтва сінія арэлі ляцяць між небам і зямлёй.
Вопрос 17
Адзначце словазлучэнні, якія адпавядаюць сінтаксічным нормам беларускай літаратурнай мовы:
Варианты ответов
- усміхнуцца пра сябе
- новае бра
- захварэць на запаленне лёгкіх
- сніцца па начах
- прыгожая шаль
Вопрос 18
Адзначце сказы, у якіх слова ў дужках з’яўляецца акалічнасцю:
Варианты ответов
- Да школы пад’ехала (некалькі) грузавікоў.
- Скідзель (недалёка).
- Куранят (восенню) лічаць.
- Вы не падкажаце, (як) даехаць да чыгуначнага вакзала?
- Даль нямая з-за туманаў (сірацінаю) глядзіць.
Вопрос 19
Адзначце сказы, у якіх на месцы пропуску абавязкова трэба паставіць працяжнік:
Варианты ответов
- Чэрвень _ месяц цвету каліны, шыпшыны, ядлоўцу, белай акацыі, маліны.
- Ах, пачуцці, вы _ імгненне бліскавіцы.
- Цікавіцца мінулым, ведаць свае карані _ значыць быць сапраўдным беларусам.
- Беларуская зіма _ сцюдзёная, снежная.
- Вінаград _ пальчыкі абліжаш.
Вопрос 20
Адзначце сказы, у якіх правільна расстаўлены ўсе знакі прыпынку:
Варианты ответов
- На сцяне вісяць вянкі цыбулі, нізка духмяных грыбоў, торба з сушанымі яблыкамі, ды грушамі-дзічкамі.
- У сонечным, асеннім скверы ледзь чутна ападае лісце, шамаціць пад нагамі.
- Весела на рэчцы траве, і кветцы, і крылатым птушкам, і крыклівым дзеткам.
- Белавежская пушча і Браслаўскія азёры, Палессе і Свіцязь, Налібокі і Нарач: усё гэта наша спадчына, якая аднойчы і назаўсёды даецца кожнаму разам з жыццём.
- Журавель крычаў, кідаў у прастор дарэмныя гукі трывогі, махаў і махаў аслабелымі крыламі, пяўся наперад доўгай шыяй, але дагнаць чародку не мог.
Вопрос 21
Адзначце сказы, у якіх на месцы пропуску (пропускаў) трэба паставіць коску (коскі):
Варианты ответов
- Разам з хрызантэмамі ў дом _ нібы ўваходзяць_ чысціня, пяшчота і мара.
- У цеснай кабіне ўтульна _ як дома.
- У небе _ бы ў прысаку шэрым _ паміж зор можна бульбу пячы на вячэру.
- Максім Багдановіч па праву заняў пачэснае месца ў нашай паэзіі _ як высокаталенавіты паэт і майстра паэтычнай формы.
- На гэтую думку _ нібы на верацяно ніткі _ хутка пачалі намотвацца іншыя здагадкі.
Вопрос 22
Адзначце сказы, у якіх прапушчаны знак (знакі) прыпынку:
Варианты ответов
- Сёння ў нашай краіне дзейнічаюць 27 розных па жанравым кірунку дзяржаўных тэатраў сістэмы Міністэрства культуры ў тым ліку два музычныя, 18 драматычных, сем лялечных.
- Гаспадар зашпіліў кажух, надзеў рукавіцы і нешта ціха сказаўшы жонцы, пайшоў да дзвярэй.
- За акном церушыў дождж ціхі і цёплы грыбасей.
- Дзяцінства беларускага мастака П.В.Масленікава прайшло ў вёсцы Нізкая Вуліца.
- Андрэй не слухаў дзеда і ішоў далей не азіраючыся.
Вопрос 23
Адзначце сказы, у якіх на месцы пропуску (пропускаў) трэба паставіць коску (коскі):
Варианты ответов
- На агароджы, на _ бадай _ голых ужо вішнях, на прыдарожным быльнягу вісела павуцінне бабінага лета.
- Госці _аднак_ слухалі з увагай і не перапынялі.
- Эх ты _жыццё, жыццё людское! Няма табе, няма спакою!
- Амаль 170 гадоў таму, 13 кастрычніка 1847 года, у маёнтку Сляпянка _ цяпер гэта адзін з мікрараёнаў сталіцы _ ў сям’і Вайніловічаў нарадзіўся хлопчык.
- Часам _ доўга няма дажджоў.
Вопрос 24
Адзначце складаназлучаныя сказы, у якіх на месцы пропуску трэба паставіць коску:
Варианты ответов
- І горлінка ў хмызе напеўна буркуе _ і ціха пазвоньвае ў рэчцы вада.
- На стале стаяла лямпа _ і ляжала некалькі новых кніг.
- Пуста _ і сцюдзёна.
- Зіма была недалёка _ і аднойчы яна навалілася на зямлю снегавым покрывам.
- Некалькі хвілін язды _ і паказаліся між зялёнага алешніку парыжэлыя стагі сена.
Вопрос 25
Адзначце складаназалежныя сказы, якія адпавядаюць схеме (улічыце, што знакі прыпынку не расстаўлены):
( ) і ( ), [ ].
Варианты ответов
- Калі на ўсход я ранкам гляну і смутак сэрца ахіне я рад што ідзе з-за акіяна насустрач сонца да мяне.
- Чую што не так ужо гудзе пчала над жоўтым малачайнікам і вада ў рэчцы плыве здаецца цішэй.
- Калі летняе сонца свае згасіць косы і зоркі нябесныя зайграюць нясмела ноч сее тады серабрыстыя росы.
- Калі на ўсходзе знікалі жоўтыя хмары сыпалася на зямлю белае святло.
- Як толькі надышоў вечар і добра сцямнела Андрэй зноў пайшоў у хлеў.
Вопрос 26
Адзначце бяззлучнікавы складаны сказ, які адпавядае схеме (улічыце, што знакі прыпынку паміж часткамі не расстаўлены): [ ]: [ ], [ ], [ ].
Варианты ответов
- Прыціхла ўсё ў чаканні і ў трывозе бліжэй зіма далёка да вясны.
- Мароз у снежні снег вышэйшы за хату будзе год тады багаты.
- Надвор’е было няўстойлівае неба час ад часу зацягвалася хмарамі імжыў дождж затым зноў выблісквае сонца.
- Пра славу былую шуміць Белавежская пушча на брацкіх магілах чырвоныя кветкі гараць.
- Пачынала віднець далёкім святлом займаўся шырокі край неба навокал сталі відаць кусты.
Вопрос 27
Адзначце сказы з рознымі відамі сувязі, у якіх прапушчаны знак прыпынку паміж сэнсава-граматычнымі часткамі:
Варианты ответов
- Калі мы выехалі на верасовую пустку, што ішла ля Волатавай прорвы, брама зачынілася за намі ў апошні раз, з’явіліся вакол курганы, я пабачыў чалавека, які стаяў ля дарогі.
- Адрывіста пракрычаў паравоз на раз’ездзе, ціхенька здрыгануліся рэйкі і нейкі лёгкі, ледзь чытны шолах прабег па іх, быццам яны перамаўляліся між сабой.
- Лічылася сон, які вы прыснілі ў ноч з серады на чацвер, мае пэўную ступень прароцтва, прадказання.
- Люблю той лес, што высока ўзняў свае камлі яго ж карані над вадою нібы вянок сплялі.
- Ляцяць лісты, заносяць сцежкі і сляды, і мне здаецца: пахнуць снегам мае наступныя гады.
Вопрос 28
Адзначце схему, якой адпавядае пастаноўка знакаў прыпынку ў наступным сказе з простай мовай:
Паглядзіце, колькі тут гусей, курэй, а яшчэ ёсць і свінні, і трусы з яўным задавальненнем расказвае жанчына гэты дом купіў малады хлопец, давёў усё да ладу
Варианты ответов
- “П,– а, – П”.
- “П, – а, – п”.
- “П, – а: – П”.
- “П, – а. П”.
- “П, – а. – П”.
Вопрос 29
Адзначце правільныя сцвярджэнні:
Варианты ответов
- у словазлучэнні абедзве сяброўкі зборны лічэбнік ужыты правільна
- слова насупраць мае нулявы канчатак;
- словы носчык і носьбіт – паронімы;
- хочацца – асабовы дзеяслоў;
- сінтаксічная норма парушана ў сказе: Выходзячы з пакоя, у вочы кінулася аб’ява.
Вопрос 30
Адзначце фанетычную з’яву, характэрную для падкрэсленага ў пятым сказе слова:
(5) Бачу маленькую цэркаўку над Палатой, якая сваёй славай і прыгажосцю зіхаціць на ўвесь свет, бо дойлід рабіў ...
Варианты ответов
- прыпадабненне звонкага зычнага гука да глухога
- прыпадабненне глухога зычнага гука да звонкага
- аглушэнне парнага звонкага зычнага гука
- прыпадабненне цвёрдага зычнага гука да мяккага;
- прыпадабненне шыпячага зычнага гука да свісцячага.
Вопрос 31
В1. Знайдзіце ў першым абзацы тэксту слова, якое ўжыта ў значэнні “поўны велічы, урачыстасці”. Запішыце гэта слова ў той форме, у якой яно ўжыта ў сказе.
(1) Полацк… (2) Услухайся ў само гучанне гэтага звычайнага слова. (3) Нібы чуецца ў ім і посвіст стралы, і лагоднае перашэптванне хваляў Дзвіны, і лёгкі подых ветрыку з блізкіх азёр. (4) Я ўзгадваю Полацк і бачу велічныя абрысы Сафійкі, пра якую Уладзімір Караткевіч напісаў, што яна “плыве над Дзвіной, нібы карабель”. (5) Бачу маленькую цэркаўку над Палатой, якая сваёй славай і прыгажосцю зіхаціць на ўвесь свет, бо дойлід рабіў яе па дамове з Ефрасінняй Полацкай. (6) Бачу вал, насыпаны ў часы Стэфана Баторыя і Івана Жахлівага, і мост, паліты крывёй французскіх, беларускіх і расійскіх жаўнераў у тысяча восемсот дванаццатым годзе.
Вопрос 32
В2. Запішыце падкрэслены ў другім сказе тэксту займеннік у форме роднага склону адзіночнага ліку жаночага роду.
(2) Услухайся ў само гучанне гэтага звычайнага слова.
Вопрос 33
В3. Запішыце падкрэслены ў шостым сказе тэксту лічэбнік у форме роднага склону адзіночнага ліку жаночага роду.
(6) Бачу вал, насыпаны ў часы Стэфана Баторыя і Івана Жахлівага, і мост, паліты крывёй французскіх, беларускіх і расійскіх жаўнераў у тысяча восемсот дванаццатым годзе.
Вопрос 34
В4. Запішыце слова, ад якога ўтворана падкрэсленае ў трэцім сказе.
(3) Нібы чуецца ў ім і посвіст стралы, і лагоднае перашэптванне хваляў Дзвіны, і лёгкі подых ветрыку з блізкіх азёр.
Вопрос 35
В5. Устанавіце адпаведнасць паміж падкрэсленымі ў сказах словамі і іх часцінамоўнай прыналежнасцю. Адказ запішыце.
|
А. Да нас у госці май прыходзіць. Б. Усё сваё нашу з сабой. В. Мяне кліча ў госці сябар мой лепшы. Г. Хто там жніўную песню пяе? |
1. Асабовы займеннік. 2. Пытальны займеннік. 3. Адносны займеннік. 4. Прыналежны займеннік. 5. Азначальны займеннік. |
Вопрос 36
В6. Устанавіце адпаведнасць паміж фразеалагізмамі і словамі, якія растлумачваюць іх значэнне. Адказ запішыце.
|
А. На ўсю моц. Б. На раду напісана. В. Труса святкаваць. Г. Пад самую завязку. |
1. Многа. 2. Баяцца. 3. Хутка. 4. Павольна. 5. Прадвызначана. |
Вопрос 37
В7. Устанавіце адпаведнасць паміж сказамі і іх відам. Адказ запішыце.
|
А. Хочацца спаткацца, пагаварыць. Б. Як прыемна пахне мёдам! В. У акно моцна пастукалі. Г. Дзіравую кішэню ніколі не напоўніш. |
1. Няпэўна-асабовы. 2. Пэўна-асабовы. 3. Абагульнена-асабовы. 4. Безасабовы неразвіты. 5. Безасабовы развіты. |
Вопрос 38
В8. Вызначце стыль тэксту. Адказ запішыце ў форме назоўнага склону.
(1) Полацк… (2) Услухайся ў само гучанне гэтага звычайнага слова. (3) Нібы чуецца ў ім і посвіст стралы, і лагоднае перашэптванне хваляў Дзвіны, і лёгкі подых ветрыку з блізкіх азёр. (4) Я ўзгадваю Полацк і бачу велічныя абрысы Сафійкі, пра якую Уладзімір Караткевіч напісаў, што яна “плыве над Дзвіной, нібы карабель”. (5) Бачу маленькую цэркаўку над Палатой, якая сваёй славай і прыгажосцю зіхаціць на ўвесь свет, бо дойлід рабіў яе па дамове з Ефрасінняй Полацкай. (6) Бачу вал, насыпаны ў часы Стэфана Баторыя і Івана Жахлівага, і мост, паліты крывёй французскіх, беларускіх і расійскіх жаўнераў у тысяча восемсот дванаццатым годзе.
(7) Я ведаю гэты горад да драбніц, да самага маленькага завулачка, хачу падзяліцца з вамі шчасцем і радасцю, што ён для ўсіх беларусаў, для ўсіх добрых людзей.


