Кальций және оның қосылыстары

Графикалы қ диктат

Жауабы: -.-.

«Сырларым бар химиктерге аян, таба алсаң қасиетімді етем баян» дегендей жұмбақтар шешу арқылы «Мен кіммін?» ойыны ойналып сабақтың тақырыбын табамыз.

Мен күміс түсті металмын

Өмір бойы керегіңе жете алдым.

Мен ақ бор, әктас, мәрмәр, ғанышпын

Тіршілікке қажет металл аталдым.

Қыртысында жердің менде кездесем,

Артық болмас «жер металы мен десем»,

Ғарыштағы ракетада, ұшақтан,

Қолтаңбамды табасың сен іздесең.

Жануарлардың бақалшағы, қаңқасы,

Жер бетінің минералы әр тасы

Сан құрылыстың сәулеті, негізі,

Қаланады менен ғана ойланшы....

Кальций

2. Сыныптан бір шықпайды,

Тимесең жұқпайды.

Жәрдемінсіз бұл заттың,

Оқушы сабақ ұқпайды.....

3.Мұғалімнің бірінші керегі,

Ол жоқ болса, қайда дер еді.

Формуласын бұл тұздың,

Қане кім айтып береді.....

(Бор, СаСО 3 )

1- топ Кальций оксиді туралы түсінік беріңдер.

2- топ Кальций гидроксиді қасиеті

3- топ Табиғаттағы кальций қосылыстарының айналымы

Кальцит

Бор

Мәрмәр

Әктас

7

CaSO 4 *2H 2 O- гипс

Жауаптар І деңгей

Ақ түсті, қиын

балқитын зат

техникада

сөндірілмеген әк

Әктасты CaCO 3 1000 0 c CaO + CO 2 H 0 = 180

Сумен әрекеттесіп сілті → кальций гидроксидін түзеді

СаО

Негіздік оксид

Сумен әрекеттесіп сілті →

кальций гидроксидін түзеді

Әктасты CaCO 3

1000 0 c CaO + CO 2

▲ H 0 = 18 0 кдж

CaO + H 2 O Ca (OH) 2

техникада сөндірілген әк

Құрылыста

Жапсырма әшекей

Ғаныш

Статуэтка жасау

Медицинада

CaO + H 2 O Ca (OH) 2

техникада сөндірілген әк

CaSO 4 *2H 2 O=

= CaSO 4 *0.5H 2 O+1.5H 2 O

Алебастр

Есептер шығару

1. Мына айналуларды жүзеге асыратын реакция теңдеуін жазыңдар.

Ca → Ca(OH) 2 → CaCO 3 → CaO → CaCl 2 → Ca → CaSO 4

2. Егер құрамында 20% қоспасы бар 200 кг әктастан қанша сөндірілмеген әк алуға болады?

Ca + 2H 2 O → Ca(OH) 2 + H 2 ↑

Ca(OH) 2 + CO 2 → CaCO 3 + H 2 O

CaCO 3 →CaO+CO 2

CaO+2HCl →CaCl 2 +H 2 O

CaCl 2 →Ca+Cl 2

Эл-з

Ca+H 2 SO 4 →CaSO 4 +H 2

m( әктас) =200 кг

W( қоспа)=20%

_______________

m(CaO)=?

W(CaCO 3 )=W( әктас) -W( қоспа) =100-20=80%

m(CaCO 3 )=W(CaCO 3 )*m( әктас) =0.8*200 кг =160кг

CaCO 3 = CaO + CO 2

1 моль 1моль

100 кг 56 кг

160 кг х

Х=160*56/100=89,6

Х=89,6*85/100=76,16