Ілияс Жансүгіров. "Күй" поэмасы

Ілияс Жансүгіров «Күй» поэмасы

Сабақ мақсаты: Ақын шығармашылығына шолу жасап, «Күй» композициялық мазмұнымен танысу, негізгі идеясын анықтау.

Күтілетін нәтиже: күй аңызының мазмұнын, күй тарту шеберлігін ұғынады

«Допты қағып ал» әдісі

«Еркін талқылау» әдісі

Топтық жұмыс

«Салыстыру» әдісі

«Допты қағып ал» әдісі арқылы арқылы үй тапсырмасын сұрап,

Универсиада алауын тұтату

Сәкеннің шын есімі?

«Ақсақ киік» өлеңінің тақырыбы мен идеясы

«Ақсақ киік» өлеңінде ақын киіктің сұлу,

әрі мүскін халін қалай бейнелейді?

«Ақсақ киік» өлеңі қанша буынды, қандай ұйқасқа құрылған?

Ойналған музыкалық шығарма қалай аталады?

Қандай музыкалық аспап үнін естідіңдер?

Күйден қандай әсер алдыңдар?

Ілияс Жансүгіров 1894 жылы Жетісу Жерінде, Алматы облысы Ақсу ауданында дүниеге келген. Өлеңдері туған жері Жетісуға арналады. «Жер таппан жерге жетер Жетісуым», «Домбырасыз ән қайда?» өлеңі бар. Ақынның аса ірі туындылары-поэмалары. Олар: «Күйші», «Дала», «Құлагер», «Күй». Қазақ өнерінің сері ақыны Ақан жайында “Құлагер” поэмасын, қазақ өнері, күйін аспандатқан “Күй”, “Күйші” поэмасын жазады. Туған даласы, Отан туралы сүйіспеншілігін “Дала” поэмасында ақтарады.

Поэма - (грекше poiema - туынды) өмірде болған, не болуға тиіс күрделі құбылыстар мен келелі оқиғаларды, алуан-алуан адам тағдыры мен заман шындығын көлемді, желілі, эпикалық не лирикалық сипаттағы өлеңмен суреттеу.

Поэманың композициялық құрылымын талдау:

Кіріспе

Молықбай шал қандай аспапта ойнады?

Негізгі бөлім

«Бозінген» күйі

Қорытынды

«Күй күшті, тауды - тасты бұзатұғын...»

«Салыстыру»

Сәкен Сейфуллиннің Ілияс Жансүгіровтің

“ Ақсақ киік” өлеңі Ортақ қасиеті “Күй” поэмасы

Оқиға қалай аяқталды?

Молықбай шал қай кезде ойнауын қойды?

Өзіңе қобыздың үні қалай әсер етті?

Поэманың мазмұны бойынша қобыздың қай кезде зарын естідіңдер?

Сөздік жұмысы

Бақайшақ - аяқтың башпай тұсы.

Қорда- заттың үйіндісі.

Ақшам – іңір, апақ-сапақ кез.

Селеулер – селдіреу.

Өліара – ескі ай мен жаңа айдың аралығындағы мезгіл, уақыт.

Тақым – тізенің астыңғы, ішкі жағы.

Бұйда – түйенің мұрындығына тағылған ұзындығы 2-3 құлаштай бас жіп, бау.

Үргенші- Ежелгі қала, ортағасырлық Хорезм мемлекетінің астанасы.

Саңғыраған – айқайлаған дыбыс.

Дабырауын – айқай –шу, даурықпа сөз.

Амантекше- жердің аты

Матай-Орта жүзде Найман руының атауы

Қолқалау-жалынып сұрау

Талмаусырау-әлсіреу

Күнделікті ашайық,

Үй тапсырмасын жазайық.

Бүгін алған білімді,

Ұмытпай есте сақтайық .

Поэмадан үзінді жатқа оқу.

Белгілі бір күйдің шығу тарихын жинақтап келу.

Алауды жеткіздік!